logo

Blokkering toegang tot The Pirate Bay

Gepubliceerd op 05/04/2012 om 13:27 | Link
Midden januari 2012 gebood de Haagse rechtbank access providers [1] Ziggo en Xs4all de toegang tot de illegale website The Pirate Bay te blokkeren. Het betrof een bodemprocedure die in 2010 door BREIN was aangespannen. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad dus de providers moeten het uitvoeren ook al gaan zij in hoger beroep. BREIN heeft een aantal andere access providers gevraagd ook aan het vonnis te voldoen. Die hebben dat geweigerd omdat zij voor een open internet zijn. BREIN is ook voor een open internet maar dat is niet hetzelfde als een rechteloos internet. De eis dat ook andere access providers aan het vonnis voldoen zal dus worden doorgezet en komt binnenkort voor de rechter.

Eerst de bron zelf aanpakken

BREIN spreekt niet zomaar access providers aan.  Altijd wordt eerst de site zelf aangesproken [2]. Meestal is die anoniem, hetgeen voor een commerciŽle site op zich al tegen de wet is, en legt zij BREINís sommatie naast zich neer. Vervolgens spreekt BREIN de hosting provider [3] aan om de site ontoegankelijk te maken en de identiteitsgegevens van de sitehouder af te geven. Als die laatste vals zijn, hetgeen bij illegale sites vrijwel altijd zo is, en de site verhuist naar een buitenland en een hosting provider waar niet meegewerkt wordt dan rest als laatste redmiddel alleen nog de blokkering van toegang voor gebruikers door access providers. In elk van deze drie stadia wordt bij weigering een rechtszaak aangespannen indien dat mogelijk is [4].

Meestal is BREINís strategie afdoende maar bij hardnekkige sites zoals The Pirate Bay ontkomt BREIN er niet aan de access providers te vragen of zonodig via de rechter te dwingen hun verantwoordelijkheid te nemen.  In principe zijn access providers niet zelf aansprakelijk voor de schade die derden kunnen veroorzaken door van hun dienst gebruik te maken maar om excessen tegen te gaan biedt de wet wel de mogelijk de medewerking van access providers af te dwingen.

Afweging grondrechten

Auteurs- en naburig rechthebbenden hebben een grondrecht op hun intellectueel eigendom, bij handhaving wordt dat afgewogen tegen andere grondrechten zoals het recht op privacy en vrijheid van meningsuiting, informatie en ondernemerschap. Dat is door de rechtbank  in de zaak tegen Ziggo en Xs4all gemotiveerd gedaan.

Daarbij heeft de rechtbank ook in acht genomen dat er geen maatregelen meer voorhanden zijn die minder ingrijpend zijn dan het bevel aan de access providers om voor hun abonnees de toegang tot The Pirate Bay te stoppen. Daarnaast vindt de rechtbank dat het enkele gegeven dat abonnees de blokkering kunnen omzeilen [5] op zich onvoldoende grond oplevert om die af te wijzen omdat het in elk geval een extra barriŤre oplevert en zulke blokkering in het buitenland aanmerkelijke daling van bezoekers tot gevolg had. Vanzelfsprekend woog de rechtbank ook mee dat The Pirate Bay al door de Nederlandse rechter een verbod was opgelegd en zich daar actief aan ontrekt.

De blokkering van een site als The Pirate Bay is essentieel om online piraterij bij de bron aan te pakken. BREIN richt zich op de sites die als winkel fungeren waar internetgebruikers toegang krijgen tot bestanden met illegale kopieŽn van films, muziek, boeken, games en interactieve software. De gebruikers zelf worden door BREIN niet aangepakt. Dat deed BREIN ook niet toen het om illegale CDís en DVDís ging, ook al is de aanschaf daarvan ook bij wet verboden, toch werd ook toen de handelaar aangepakt en niet de consument. Dat is nog steeds zo.

Definitie onrechtmatige site

Overigens geeft de rechtszaak ook aan waarom BREIN een verbod op downloaden van evident illegaal aanbod aanbeveelt. Ondanks het eerdere rechterlijk verbod tegen The Pirate Bay voerden de access providers aan dat hun abonnees het uploaden ook uit konden zetten en dat zij dan enkel illegaal aanbod downloaden hetgeen in Nederland wettelijk is toegestaan [6]. Dit verweer werd verworpen maar het is de vraag of dit ook zo zal zijn als het straks om een dienst gaat die zich enkel en uitsluitend op het faciliteren van downloaden richt. BREIN beveelt tevens aan dat er een wettelijke definitie van een onrechtmatige dienst komt die aansluit bij de rechtspraak waarin is bepaald dat het onrechtmatig is om structureel gebruik te maken van de beschikbaarheid van illegaal aanbod.

Het blokkeringsvonnis is voor BREIN het sluitstuk op haar strategie tegen illegale sites. Vorig jaar werden 608 illegale sites afgesloten. Na een reeks van vonnissen tegen sites die onrechtmatig zijn bevonden ongeacht de technologie waarvan zij zich bedienden om structureel van illegaal aanbod gebruik te maken en een reeks van vonnissen tegen hosting providers om mee te werken in het ontoegankelijk maken van zulke illegale sites, is er nu een vonnis dat duidelijk maakt dat degelijke sites de dans niet kunnen ontspringen door zich schuil te houden in een buitenland waar de handhaving onder de maat is. Overigens is Nederland niet het eerste EU land waar blokkering is toegewezen. De volgende stap is dit naar alle EU landen uit te breiden, het is immers op de EU richtlijnen voor e-commerce, handhaving en auteursrecht gebaseerd. Uiteindelijk ligt de oplossing erin dat landen buiten de EU ook dezelfde handhavingstandaard invoeren en illegale sites ook daar afgesloten kunnen worden. Dan zou blokkering door access providers uiteindelijk niet eens meer nodig zijn.


[1] Access providers brengen internetgebruikers Ėconsumenten- in verbinding met het internet.

[2] In de rechtspraak is kort gezegd bepaald dat een rechtmatige site een Notice & Take Down (NTD) moet hebben en dus op melding illegale content moet verwijderen, maar als een site structureel gebruik maakt van de beschikbaarheid van illegale content dan moet zij preventief op illegale content filteren anders is de site onrechtmatig bezig. Met een NTD is een site er dus niet vanaf als het businessmodel niet deugt. Sites die zich niet aan de spelregels houden worden door BREIN gesommeerd dat wel te doen.

[3] Hosting providers geven onderdak aan sites en brengen die in verbinding met het internet.

[4] Een anonieme beheerder kan bijvoorbeeld niet gedagvaard worden.

[5] BREIN spreekt ook sites aan die dergelijke omzeiling van de blokkade aanbieden en verkreeg daarvoor al een ex-parte beschikking van de rechter tegen een van die sites. Inmiddels zijn meerdere sites op last van BREIN gestopt.

[6] Of de wet in strijd is met de EU auteursrecht richtlijn is onderwerp van een cassatieberoep voor de Hoge Raad. De uitzondering geldt overigens niet voor software en games, het downloaden van illegaal aanbod daarvan is niet toegestaan.

« Ga terug naar de hoofdpagina